ferradura en tránsito

Xuro que loitarei para que a miña lingua alcance o máis amplo uso social, dentro e fóra da miña comunidade, e obteña a máxima difusión e recoñecemento en todos os ámbitos sociais.(Noeli Pocaterra)

As voces baixas: momentos selectos

Filed under: ACTUALIDADE LITERARIA,CRÓNICA DA CRÍTICA — 30 Outubro 2012 @ 6:35 p.m.

Hai 36 páxinas antes do primeiro, 122 entre o segundo e o terceiro, restan 47 para o remate. Todas igual de intensas. Non é doado escoller, Manuel Rivas mantén o clima da narración con auténtica mestría, ese clima que preña sempre as súas obras: comprensivo, reivindicativo, épico, humilde, lírico, orgulloso. Porén estes tres fragmentos chegáronme especialmente ao ler As voces baixas.

Cando chegou a moda do cabelo longo, os mozos fómolo abandonando. No mesmo baixo da barbería, deixou un cuarto para que ensaiara un grupo de rock’n’roll. Os monólogos do tío Francisco, e tiña un distinto para cada cliente, Ían alternando con aquela música que traía unha moda para el ruinosa. Mais, por enriba de todo, el era un narrador, e aquela situación dáballe pé a anovar personaxes e asuntos. Ao revés do corte de cabelo, con pauta inmutábel, o contador de historias mudaba cos tempos. A ironía era a marca da casa. O que o mantiña en primeira liña.

-O humor, señores, é a segunda salsa dos pobres.

-E a primeira?

-A fame. É a mellar salsa para comer.  (36)

…………………………………………………………

Só unha vez, que el saiba, o tío Francisco pechou a boca no medio dunha historia e non puido continuala. No relato, aparecía un intre de terror, cando uns falanxistas irromperon de noite na casa para levaren o pai, o avó de Corpo Santo, coa intención de matalo. E entón o vello, un descoñecido, ao que estaba a barbear, soltou:

-Se cadra eu fun un deses.

Engadiu con certa fachenda, mirando de esguello: «Mesmo podía ser eu quen conducía o coche.»

E el, Francisco, mantivo o pulso. Asentou a navalla no coiro. Percorreu aquel rostro co gume até ultimar a escuuma. Deulle unhas palmadas de loción. Plas plas!

-Non volva por aquí nunca máis.

-Canto debo? -dixo o outro sorprendido.

-Déixeo para as misas de defunto. Todo lle vai ser pouco para salvar a alma.

Cando lembraba aquel día, pasáballe unha sombra pola ollada. Contaba o detalle da navalla, a serena contennción fronte ao instinto, mais non como un gran mérito, senón como unha esixencia, o manter o pulso, do bo contador de historias. (37)

………………………………………………………….

Cando saÍu do cárcere, volvemos a ver a Chao camiño do monte, o domingo, co seu libro na man. E non tardamos en ir detrás María e mais eu. O libro titulábase Longa noite de pedra, de Celso Emilio Ferreiro. Aquel día, grazas ao mozo cristaleiro, puidemos ver como as verbas feridas Ían saÍndo de debaixo das pedras. Cando se declaraba o estado de excepción, ou había folgas e o réxime premÍa as poutas, Chao desaparecía. Xa dixera que non Ía agardar na cama a que o viñeran prender outra vez. María e mais eu iamos de cando en vez a unha cova, unha antiga barreira. lamos cun cubo por arxila para ela facer figuriñas. De non coñecela, era difícil encontrala. A boca da cova era estreita, e medio cuberta con fentos. Era agradábel estar dentro. Ver a boca da luz, sentir o lampo dentro da terra. A cámara cálida e húmida asemade, co recendo hospitalario e ancesstral do barro. Un día encontramos unha manta a cadros, dobrada nun recanto. E enriba un libro, un libro deses que aÍnda fala, a medio ler: Los hermanos Karamazov. Así que aquel era o cuarto da humanidade, a cava onde talvez algún día poderiamos volver como refuxio.

Non llo contamos nunca a ninguén. Nin á nosa nai, que nos mandaría de volta con leite e pan para o vagabundo misterioso. Nin sequera a Chao. Polas barbas de Dostoievski! (159)

 

Non hai comentarios

No comments yet.

RSS feed for comments on this post.

Sorry, the comment form is closed at this time.