ferradura en tránsito

Xuro que enaltecerei o meu idioma coma máxima expresión da creatividade e sabedoría do meu pobo.(Noeli Pocaterra)

con Ugio, con Giana: carta aberta a Bugallo e Conde Roa

Filed under: POLÍTICA, SOCIEDADE, CULTURA — 29 de novembro de 2008 @ 12:48 pm

Non terá nunca o meu prace a violencia, nunca.

Mais quen me dera poder estar con eles nesa festa.

Porque neles podo confiar. Máxime agora, cando  Conde Roa e Bugallo se esmeran en criminalizar a festa na Nasa antes de que se produza. Tanto esmero é prepotencia. Tanto esmero é ameaza. Tanto esmero preventivo é antidemocrático. O retroceso en canto a liberdades individuais que se pretende, que se aplica xa, é monstrouoso. Vén supoñer, na práctica, unha volta ao franquismo, señoes Conde Roa e Bugallo, unha volata a aqueles tempos nos cales calquera evento devería estar aprobado e consentido pola Delegación do Goberno. E vostedes, están recuando aos niveis de censores baratos, censores reprimidos.

Iso son vostedes, e non adaís da liberdade, nin moito menos.

Saben aquilo de "non lle poñades chata á cousa antres de...", que van saber!!!!

Por non falar da liberdade de expresión. Eu non son violento. Odio visceralmente esa demostración de animalidade que é a violencia. Pero defendo, aínda que non me guste, que haxa quen apela á violencia no seu discurso, defendo que poida emitir ese discurso como exercicio de democracia.

Apoloxía do terrorismo, estarei icorrendo eu en apoloxía do terrorismo? Non me preocupa, fago o que me dita a razón, loito por iso.

Nos tempos crús da ditadura, tamén había que andar sobre la á hora de acudir ao sepelio dalgún parente ou amigo, aínda que non fora das nosas ideas era un parente, era un amigo, era alguén a quen estimabamos por riba das opción spolíticas, desda a opción humana. Vergonzoso que xa nin se lle poida amosar cariño a un morto, como nos tempos da ditadura de Franco con calquera sospeitoso de non afecto. Está pasando en Euskadi.

Lembro o caso do Piloto, derradeiro guerrilleiro antifascista abatido, covardemente abatido e despois, sen posibilidade de xuízo, condenado, polo que fixera e seguramente polo que nunca fixera. Secretamente, pola noite, os seus restos foron transladados a outra campa; o medo a que a súa morada definitiva fora profanada por rabiosos e descerebrados secuaces de Franco, ansisos, coma vostedes, de distinción.

Máis aínda, preocúpame a Sala Nasa, ese milagre alternativo, libre, un milagre cultural de primeira. Preocúpame que queiran envolvela co mesmo trapo cheo de mucosidades nostálxicas.

Ah, señores Bugallo e Conde Roa, se observaran a mesma dilixencia criminalizando o autobús do odio, o autobús de GB!!!

Chuzame! chúzame -

a crise, polo que vale

Filed under: POLÍTICA, SOCIEDADE, CULTURA — 28 de novembro de 2008 @ 6:19 pm

Tantos miles de millóns para engorgar o  bicho. Para que vostede compre coche novo, para que as industrias automobilísticas sigan producindo. Engordando o bicho.

Cada vez que escoito ou leo algo sobre a crise, revólveseme o estómago.

Tantos miles de millóns para "rescatar tal banco", para "nacionalizar" estoutra...

Dá pena ver que a única solución que se lle ocorre ao capitalismo (inclusive ao socialismo capitalista) son parvadas desas. Que ademais, os medios de comunicación nos venden como a única saída á crise.

Porén, a crise, esta crise, vai para alén do aspecto económico, vai...

Como non vai estra en crise unha sociedade na que as mecadorías teñen uns prezos irreais e abusivos. Canto custa un coche?, canto custan os materiais imprescindíbeis para facelo?, canto lle custa a vostede? Unha sociedade onde das cousas non se compran por necesidade senón que se crea a necesidade de compralas aínda que resulten supérfluas?

Vamos a ver, en lugar de gastar cartos e continuar engordando  o  bicho, facendo pasar artículos de luxo por artículos de primeira necesidade, non sería mellor gastalos en construír carrís bici, en crear unha nova cultura da comunicación, saudábel, sostíbel, económica, eficaz e  moito máis libre?

Vamos a ver, en lugar de seguir gastando cartos e continuar engordando o bicho, alimentando artificialmente un mercado que afoga por forza de causas naturais ( fin da era petróleo, fin da era consumista, fin da era bancaria) ante a realidade de que as cousas só son o que son e serven para o que serven ( non como marcadores de status, non como fonte de necesidade e insatisfaccións, de plusvalías alienantes...), pois en lugar de todo iso non sería máis lóxico, en lugar de reprimilo, fomentar o comercio e xusto e a cultura do troco: eu teño mazás e necesito laranxas, se vostede ten laranxas e necesita mazás pois xa sabe...xa me entenden

Outra cousa é ese "plus de aguante" que ten Galiza, Galiza e Somalia, Etiopía etecé etecé... a crise é menor onde o sistema consumista aínda non deu fincado trabada a fondo, claro. Pero é que ese plus de aguante, señotingos de casino, ese plus de aguante de onde sae? Das aldeas. Do cultivo da terra. A crise seríanos moito menor sen a destrución masiva coa que o PP en Santiago e PSOE e PP en Madrid e a UE desde Bruxelas con asentimento de ambos, non nos destruíran o sistema social herdado, con base no agro e no mar, un sistema natural...E, sobre todo, se non nos marearan a cabeza con iso de que só nas urbes se pode ser feliz, de que a calidade de vida é directamente proporcional á cantidade de asfalto-cemento que vista a o teu existir...Se non renunciaran ( renunciar é moi doado, e de covardes ) a mellorar as condicións de vida no agro e no mar porque para eles as únicas condicións de vida son as das cidades.

Curiosamente, a única medida razoábel, escoiteilla hoxe a Suárez Canal, crear un selo de calidade-garantía (falo de oídas, mentres conducía) que ampare os excedentes do agro,  domésticos da economía do "minifundio",

(xa verán. xa verán como a crise se ceba en Andalucía, en Andalucía e alí onde a xente non teña terra aínda que só sexa para unha hortiña...e seguirannos alcumando de minifundistas??)

diante disto, lenbro cando os meus pais me mandaban coa caldeireta polo leite, aquel leite tiña un prezo xusto, non había intermediarios, non existía custoso procedemento de envasado, nin co prezo do leite pagaba as bolsas nas que a caixeira me mete todo;

e o mesmo pasaba coas nabizas, coas patacas, coa fariña, cos ovos, co queixo...

hai pouco máis dun ano, un curmán meu contoume:

-déronnos a probar tres catas, a ver cal era a que mellor nos baixaba...Escollemos e, queres saber que a botella na que van envasar ese licor (non direi cal é) é tres veces máis cara que o que leva dentro? Pagar polo que se tira...

Chuzame! chúzame -

O xardín das pedras flotantes, rematei a lectura

Filed under: CRÓNICA DA CRÍTICA — 28 de novembro de 2008 @ 11:15 am

Hai só unhas horas, pechaba a folla que pon cabo á novela de Manuel Lourenzo González.

As que van a seguir son, pois, aínda tinguidas pola emoción. Por exemplo, se digo que as cento e pico follas que me restaban por ler as mandei dun chimpo. Ou se digo que esta novela vana gozar moitos, moitos lectores, e lectoras. Calmará moitas sedes.

Porén, non estou seguro de que, procurando os fíos diexéticos da fría abstracción, a dirección que leven os meus pensamentos sexa máis precisa, ou, dito con outras palabras, nunca tendo a desconfiar das primeiras impresións por iso de seren as primeiras. Podería argumentar outras e máis razóns, agora só quero só quero facer constar que o tecido arborado da abstracción pode ficar lonxe da impresión do lector, e non é bon.

Recollendo meditacións anteriores aquí subidas, comezarei precisando aquela fórmula. Romeo e Xulieta+A divina comedia, si son dúas atmosferas que, convenientemente mesturadas, veñen dar nalgo que ben podería ser a novela de Manuel Lourenzo González. Sobre todo se lle engadimos ao cóctel, un cuartillo de pingas selectas  best-seller tipo O código Da Vinci e outro tanto de maxia esotérica do que podería xurdir dunha amalgama atmosférica entre a maxia de Poderosa ou Harry Potter e a filosofía grega clásica, aquela que primeiro se empezou a preguntar por cousas como a relación de forzas entre o ser humano e o cosmos, entre o divino e o humano, o destino e o libre albedrío, a fantasía e a realidade, os soños e ... Non é nada "científico", nada "académico" o xuízo, xa o sei, mais si conten os trazos definitorios da atmosfera, do clima temático, e mesmo do desenvolvemento da novela vencedora no último Xerais. Por riba, asegúrollelo, está moitísimo mellor escrita que a de Dan Brown, e bastante mellor que calquera das outras.

Tamén lles digo outra cousa, a proximidade ao best-seller non só lle achega efectos positivos.

As "incidencias", que na anterior anotación comentaba, non perden vixencia. Seguen estando aí, e, de sermos estritos, aínda poderiamos angadir algunha máis. Total,  iso non ía mudar o meu parecer.

E continúo a recomendarlles que a lean con papel e lapis a man. A novela ten dúas partes moi claras, a correspondente a Simón e a correspondente a Anabel; e dos dous protagonistas, desta apaixonante  historia de amor, se nos ofrece aproximación xenealóxica.

Tecnicamente falando obsérvolle certos "desaxustes" ou "carencias". Seguirei matinando neles. Agora non quero. A historia que relata está ben trabada, dá moito que pensar, dá moito que pensar sobre cuestións transcendentes, e mesmo, sobre todo na segunda parte, nos sorprende con virazóns que tensan e enrodelan as implicacións ou suxestións reflexivas que se extraen do discurso. Un discurso nada inocente, moi planificado, escrito con elegancia de quen sabe relatar e  pensou moi ben o que nos quere contar e como.

Agora, calo, han perdoar, mais dou entrada ás contadas horas de reflexión das que dispomos os que facemos crítica de novidades, antes de mergullarnos na seguinte lectura. É que, se continúo, igual me dá por poñerme a facer a crítica xa...

Chuzame! chúzame -

Outros ollos que te miren

Filed under: ACTUALIDADE LITERARIA, CRÓNICA DA CRÍTICA, EDUCACIÓN, ENSINO, ESAS COUSAS — 27 de novembro de 2008 @ 5:43 pm

Hoxe non é onte.

Non se pode seguir explicando a Manuel Antonio ou a Castelao desde os presupostos canónicos establecidos pola literatura tradicional. Nin sequera se deben ler así. A lectura tradicional, a lectura horizontal, sumatorio de causas e consecuencias etcé, é cuestionada en ambos casos. Non podemos afirmar que tanto Castelao como Manuel Antonio foran plenamente conscientes de que o que escribían pedía unha nova forma de ler. Completamente non. Mais que si o intuíron semella moi claro, polo menos no caso de Castelao e a desmecanización da lectura tradicional que supón a intervención plástica que acompaña as cousas. No caso de Manuel Antonio, o coñecemento dos movementos de vangarda apunta cara aí, malia que eses mesmos movementos de vangarda (sobre todo o dadaísmo, o creaccionismo, o subrealismo) tampouco eran conscientes das implicacións que supoñía a súa escrita.

En todo caso, tanto un como o outro, un na prosa e outro na poesía, boatan man, naqueles anos 20, de algo que no remate do  século, moi no remate, será definido como hipertexto. O hipertexto, miren vostedes, tampouco é nada novo, nada distinto da evocación ou da epifanía. En canto a proceso. Mais si, radicalmente si, á hora de considerar texto o evocado, texto en comunicación, en interrelación.

Din, que o hipertexto será, ou xa é, o recurso literario do futuro, deste século XXI. Xa o mesmo Umberto Italo Calvino o prognosticaba ( Seis propostas para o novo milenio). Non ten discusión

Admitido isto, teremos que mirar logo, quen con Castelao e Manuel Antonio foi precursor no emprego de técnicas narrativas do século XXI. E deixar de  consideralos excepcións, xenialidades... de dicir que a súa personalidade era tan forte que lles impediu crear escola. Non era o momento.

Castelao e Manuel Antonio non van ser os primeiriños, non, pero están entre eles a súa estratexia narrativa ( ou poética) é moi vangardistas. Marcel Schwob, Kafka, Julio Torri ( e menos Borges, Joyce, Faulkner...) Pero nin sequera iso ten moita importancia hoxe e agora. Todo o século XX é descomposición da literatura tradicional e reordenación e prefiguración de novos valores e concepcións. É dicir, que Castelao e Manuel Antonio publicaran despois de Schwob ou Torri, non quere dicir nada. A Torri non o coñecía, seguro, e a Schwob dubídoo. De todas maneiras que? Son anteriores a Cortázar, a Monterroso...e a tantos outros...cos que conforman a fronte desde a que se vai introducindo a literatura do futuro ( Arreola ; Wilde, Frederic Brown, Benedetti, Calvino, Cunqueiro, Dieste, Aub, e  inclusive Huidobro, Amado Nervo, Bailey Aldrich, Denevi, Evandro Afonso Ferreira... e paro, que non os vou poder poñer a todos, empeñarse en establecer antecedentes precedentes e esas cousas é inútil, todos eles tiveron unha intuición, creron nela e seguírona, pero todos eles escribiron sen a cobertura dun marco teórico que os amparara e con escaso coñecemento entre eles

Chuzame! chúzame -

A aventura de explicar literatura

Filed under: CARA ADIANTE, EDUCACIÓN, ENSINO, ESAS COUSAS — 27 de novembro de 2008 @ 11:23 am

Cousa curiosa, cando alguén se pon a explicar literatura...non explica literatura, explica historia da literatura. En lugar de reis, heroes etecé, pois escritores. En lugar de batallas, títulos de libros. En lugar de guerras ou contendas, movementos estéticos...

O que é literatura...o que é literatura é outra cousa. A arte da escrita nin sequera é cousa que se explique, é cousa que debe practicarse ou entón non ten máis valor que o catecismo da primeira comuñón.

Hilozoísmo, paisaxismo humanista, imaxinismo...imos ao que importa. Que importa? Que @ alumn@ saiba que existiu un señor que se chamaba Amado Carballo, que naceu arredor do 1900 e morreu moi novo e que escribiu poesía (tamén prosa, pero diso aínda se fala menos) que era unha poesía que ás cousas lles atribuía valores humanos... unhas imaxes verbais que quedaban moi lucidas etecé etcé etcé...

É iso? Pura teoría?

Non sería mellor ensinarlles como se constrúe unha imaxe animada, que esa técnica a  utilizaba Amado Carballo, que naceu... etecé etecé ??

-Indubidabelmente, meu amigo, mais iso suporía que  Historia da Literatura se escribira doutra maneira e fora ensinada doutra maneira. Claro que se lle podería ensinar como a natureza foi tratada ao longo dos séculos, polos gregos, polos romanos, nas cantigas medievais, polos ilustrados, polos románticos, polos formalistas, polos realistas, polo lirismo da natureza, polo imaxinismo, polo simbolismo...Poder, podería; mais un profesor o que fai é repetir os esquemas que previamente aprendeu; e o profesor de literatura é un máis; vaia vostede procurar un profesor de literatura que da metáfora saiba algo máis que a teoría, procure un que saiba escribir construír metáforas e, se o atopa, mande recado...

Ah, pero aínda existen as metáforas?, que é iso?, para que serve?, onde está?

-Onde está? Na vida -o camareiro, solícito, acode dous valdeorras potentes par que mollen a palleta golfan  o fel da incomprensión rutineira tediosa e diaria. Como che dicía, na vida. Na propaganda, nos anuncios (alguén se decatou da cantidade de publicidade que tragamos en cada xornada), na música, na radio, na tele, nas consolas, nos videoxogos, nos xogos, nos deportes, nos prospectos, nos diarios, nas revistas, nos libros tamén

Quería eu interrompelo, se me permite, porque é que a min, verá, sóame como a tonada doutra época, maís ben sonlle da opinión de que iso dos recursos poéticos caeu no esquezo porque a propia concepción do "literario" está mudando...non lembra aquelas cazatas de figuras que alá polos 70  e 80 ( e aínda hoxe) pretendían illar o feito literario? E despois, con menos fortuna, a queles esquemas de campos semánticos?...Pois o canto do cisne...

-Aí tocou onde doe. No texto. Os famosos comentraios de texto caeron en desgraza. E eu son dos que pensa que non se pode explicar literatura sen textos, comentándoo con todos os defectos que vostede queira e máis, mais comentándoos, operando sobre eles, é dicir: lendo e reflexionando sobre o lido. Como se vai explicar literatura sen ler? Como vai alguén aprender andar a partir dun manuela de instruccións? Sabe cantas lecturas de Amado Carballo ten o libro desde que utilizo nas aulas?

Chuzame! chúzame -

Chámate con xeito e o compromiso social

Filed under: LINGUA — 26 de novembro de 2008 @ 7:27 pm

Non puideron parala,  Chámate con xeito da Área de Normalización Lingüística da UVigo segue avante malia a cambadela (unánime!) do sindicalismo.

Porque non sería explicábel que unha campaña da cal a páxina web recibiu máis de 70.000 visitas nun mes ( comparen coa E Logo! da Xunta : 20.000 nun ano). Non sería explicábel tampouco logo da cantidade de adhesións, de parabéns, que recibiu e recibe desde todas as instancias da cultura galega.

(por certo, decátomo de que antes do verán ofrecía datos das visitas á Ferradura, os números non son o meu, mais aí  van: 2.171, en xullo; 2.272 en agosto; 3.733 en setembro; 3.701 en outubro; en total van 26. 496, desde mediados de febreiro, cando botei a andar o counterize)

Chámate con xeito está lonxe do seu teito, inclusive está lonxe de imaxinalo. Porque o seu éxito? Non resulta difícil adiviñalo. É unha campaña que fica na consideración da lingua como patrimonio individual, como decisión individual. Mentres o E Logo da Xunta segue os parámetros do famoso Fálalle galego dos oitenta: son campañas dirixidas aos individuos, á esfera das decisións individuais sen visibilidade social. Mais Chámate con xeito, representando unha decisión privada e individual, efectiviza un compromiso coa historia e coa sociedade actual, un compromiso visíbel. A ilusión que xera esta campaña nace de aí.

Mentres, a señora da calceta, esa que manda e cobra Secretaría Xeral de Política Lingüística e non pasa do punto de cruz sobre papel mollado...

Debe ser cesada, por incompetente, xa.

Propóñolles un nome para ese cargo: Quique Costas, ninguén mellor ca el, nin mellor preparado nin con semellante experiencia coñezo eu. E elevar o rango, non pode seguir sendo unha secretaría, é de vergonza.

E, polo carreiro do compromiso, miren, era hoxe día de folga. Sei quen a convocaba, coñezo os motivos. Pero non sei as condicións en que se convocaba, a estratexia  a seguir ese día, a "programación". Unha alumna pediume tempo para explicar, hai unha semana, o que malamente sabía, complementei a súa información. Hoxe, chego e xusto eses alumnos estaban todos na aula (alumnos de ESO). Foi un día raro. Primeiro seica estaban en folga, despois do recreo non. Sempre se lles pediu, aos alumnos en folga, que se anotaran nunha listaxe. Contra a miña opinión; se os alumnos están en folga, pois están, e é a Administración quen debe elaboralas. Hoxe non había listaxe. Pero si, curiosamente, polo menos, unha "saída" do centro.

Boto de menos ambiente de compromiso coa lingua entre os alumnos, mairotariamente galegofalantes. Boto de menos voces que lideren esta mocidade pre-adulta. Boto de menos que sintan a necesidade de defender a lingua, boto de menos que non se sintan ameazados. Boto de menos a provisión de recursos para tal fin. Desde os propiamente curriculares, aos que deberan dimanar do compromiso social da Admnistración. Os profesores de lingua e literatutura, somos iso, nin magos nin comodíns de baralla nunha partida que moitas veces se xoga en contra nosa.

Chuzame! chúzame -

Construccións, adianto da crítica

Filed under: CRÓNICA DA CRÍTICA — 26 de novembro de 2008 @ 11:19 am

do poemario de Eduardo Estévez, que hoxe mesmo envío a A Nosa Terra:

...digamos que o texto en si de Construccións procura a polémica con decisión, con intensidade. Construccións vive na polémica, non da polémica, e da aguda ( e plausíbel ) estratexia de Positivas dándoo a luz cando aínda permanecen os ecos dos sucesos a redor da concesión e retirada do González Garcés. Ou, o que é o mesmo, aínda que nunca se presentara a premio ningún, aínda que tampouco pasara polos dominios dos tres www, o de Eduardo Estévez sería un poemario que voluntariamente procura a polémica, a polémica mesmo como fonte de alimentación. Vista a ausencia de ornato poético ( tantas veces confundida co “feito poético”), a deliberada narratividade fronte á deliberada ( e só aparente) fuxida dos recursos poéticos típicos, non sería nada fóra do agardábel que algún lector se preguntara se iso é poesía. Dúbida, nós, non temos ningunha. Aínda obviando criterios de autoridade, as probas irrefutábeis de que o nome do autor é o dun poeta e a poesía se caracteriza por adoptar unha forma na que non chega a rematar unha liña. Mencionámolo porque non só está en xogo a identidade e forma discursiva da poesía senón tamén a súa utilidade e natureza.

Dito con outras palabras, o de Eduardo Estévez é un poemario a lembarnos que, afortunadamente, a poesía non é exclusividade dos libros de poesía e das mentes soñantes dos poetas; ela está, habita, mora e maniféstase desde cada recuncho da vida, do noso contexto vital. Identificala, retela e revivila, reescribila, é a misión do poeta. Identificala, retela e vivila conscientemente, debe ser cousa de cada un dos seres humanos que pretendan vivir unha vida plena, e, polo tanto, do lector. Construccións convida a iso, a que procuremos a poesía ( ou o que é o mesmo: a beleza) nos transcursos vitais da vida cotiá, concretados nos transcursos vitais de vidas asulagadas pola soidade, pola incomunicación, pola insatisfacción, polo silencio, polo desencontro, polo esquezo (inclusive diriamos o esquezo inmediato, inclusive diriamos o esquezo inmediato do pracer). Convida e obriga, desde unha estratexia creativa eficaz e moi meditada. Porque aquela pregunta inicial (é isto poesía?) pouco a pouco vaise desfacendo, a medida que a certeza de que nos atopamos diante dun poemario ousado e vangardista, inquedo, minimalista aparentemente e de repercusión universal, se vai adonando de nós.

Chuzame! chúzame -

O xardín das pedras flotantes (2), comentario das incidencias

Filed under: CRÓNICA DA CRÍTICA — 25 de novembro de 2008 @ 9:15 pm

Entre o ceo e inferno, dicía na anotación anterior. Segue sendo unha descrición atinada. Que quero comentar.

PRIMEIRO. O discurso sitúanos nunha marea de incertezas. A historia, o devir histórico, confire verosemellanza, fainos crer que, malia a fantasía, malia o mundo máxico que agroma aquí e alí, se nos relata unha historia de cariz realista.

Nese realismo da historia, o mundo máxico, fantástico, non desaparece nunca e volve reaparecer cada vez con meirande forza. Ultapasei xa, decididamente, a metade, quédanme catro partes por ler, segundo o índice, que o índice é ourtra "incidencia", por certo.

SEGUNDO. Así as cousas, como interpretamos que un cativo  dos anos 80 do pasado século ande en zocos? Non se fai doado de aceptar, nin na Galiza máis profunda e meiga. Eu cheguei a levalos, a 30 quilómetros máis ou menos de onde se sitúa a acción, pero case vinte anos antes e de xeito case anecdótico, porque tiña un tío-avó zoqueiro e se empeñou...

Fornos, na década en que xorden as "boutiques" do pan, que levan o pan polas aldeas en coches e mulas? Se o lugar era "tan atrasado" non canxa moi ben tanta "modernidade". Nos 80 eu non lembro, polo menos na primeira metade da década, cousa tal, aínda que os fornos de Rodeiro deberon ser dos primeiros na recuperación da venda ambulatoria...??

Filmes de Tarzán os domingos, en sesión de cinema familiar?? Lembro outras series, a de Tarzán, desde logo, ben antes dos 80

Paxaros "encerrados en gaiolas para que sexan perigosos" (131, capítulos antes xustificábase esa situación para protexelos)???

"...iríalle llevar" (145); "...iríame bien" (264); "...ca a vontade" (159); falan de moi pouco coidado nunha edición de boa presentación (tapa dura, lectura doada..)

E logo están os deasuxtes do índice. "Lousa", esa parte medianeira, non vai desde o capítulo 53 ao 61, senón desde o 54 ao 62. Visto isto e isto, resulta doado interpretar que na versión orixinal o índice era outro porque o que aí se le agora vén na cuarta parte...

TERCEIRO. Unha definición provisional froito da comparanza, entre A Divina ComediaRomeo e Xulieta ( ou Tristán e Isolda ), mesturen habilmente.

Chuzame! chúzame -

NNB

Filed under: ACTUALIDADE LITERARIA — 25 de novembro de 2008 @ 11:29 am

Repasando as críticas que fixen entre hoxe e 2006, lembrei aquela proposta de Jaureguizar de falar dunha nova xeración de narradores galegos. A Xeración dos Peixes, lle chamou. Jaureguizar xa fora nome de peso daquela lembrada Narrativa Bravú, o seu Fridom spik segue sendo xoia, dese libros que os que se retoma a lectura e che pintan un sorriso nos beizos, o bon viño gaña co tempo. Unha crítica miña andou polo medio tamén, no nacemento da Narrativa Bravú. Fora un fenómeno ilusionante o da Narrativa Bravú, tan ilusionante como estratexia editorial na que non se cre suficientemente e da que se tirou pouco partido. Implicaba, ou quería facelo, unha maneira de ver o  mundo, desde aquí e sen complexos. Eu quixen darlle cobertura formal crítica.

É suficiente iso?

Se cadra puido selo.

Non estaría nada mal a aparición dunha nova xeración, algunha escola etecé. Suporía unha xanela aberta a novas atmosferas. Animaría o ambiente.

Porén, cada vez que volvo os ollos atrás, o contínuum da narrativa galega aparéceseme máis como iso, un fluír único no cal establecer agrupamentos resulta traballo estéril. En realidade, as etiquetaxes son unha tentación oportuna para a crítica histórica, permiten compartimentar o obxecto de estudo e (a)/(en)tendelo mellor pero sempre resultan artificiosas. E tamén útiles para o creador, habendo a quen lle interese moito figurar na nómina  e a quen non lle interesa. Mais todo isto é posíbel dese que a etiqueta existe.

Pois si, estaría ben unha nova xeración na narrativa galega, quizá non apurando tanto as cousas como fai Jaureguizar, xa son demasiadas xeracións e o malo non é que sexan máis ou menos sostíbeis, xustificábeis, o malo é que o público ao non distinguilas con clareza non pode fidelizalas, nin se lles dá tirado partido en tan pouco tempo.

O lóxico, opino, é que fora un grupo interxeracional, precisamente por iso.

A imaxe de grupo sería tamén positiva, deixaría de ser a imaxe dun feixe de individualidades ás veces berradas (e nalgúns casos fáciles de comprar pola cultura opresora), habería máis sensación de unidade, e iso tamén sería positivo para a proxección exterior.

unha NNB, Narrativa Neobravú?

Chuzame! chúzame -

Gilka Machado

Filed under: ACTUALIDADE LITERARIA — 24 de novembro de 2008 @ 6:52 pm

Tida como a meirande poeta do Brasil.

Que muller e que poeta e que pouco coñecida!!!

Esta activa e convencida reivindicadora do sexo feminino, da sensualidade, da sexualidade. Unha salientábel poeta simbolista que deu en ser todo un símbolo para todo un país. Unha constante poética provocadora. Excitante e balsámica. Untura verbal que estremece e fecunda.

Rebeldía, para esta tarde fría.

Aquí, poden ler un bon feixe de poesías de Gilka Machado (1893-1980), filla de poeta ( Hortêncio da Gama Sousa Melo) e actriz de radio e teatro (Theresa Christina Moniz da Costa ), casada cun poeta ( Rodolfo de Melo Machado), levaba no sangue a poesía, no sangue dun corpo de muller consciente do que signicaba selo.

Vexan este SER MULHER

Ser mulher, vir à luz trazendo a alma talhada
para os gozos da vida; a liberdade e o amor;
tentar da glória a etérea e altívola escalada,
na eterna aspiração de um sonho superior…

Ser mulher, desejar outra alma pura e alada
para poder, com ela, o infinito transpor;
sentir a vida triste, insípida, isolada,
buscar um companheiro e encontrar um senhor…

Ser mulher, calcular todo o infinito curto
para a larga expansão do desejado surto,
no ascenso espiritual aos perfeitos ideais…

Ser mulher, e, oh! atroz, tantálica tristeza!
ficar na vida qual uma águia inerte, presa
nos pesados grilhões dos preceitos sociais!

Gilka Machado In: Cristais partidos (1915).

Poema tirado do Jornal de Poesia

Chuzame! chúzame -